NEUROLEPTANALGEZJA

Neologizmu tego użyto dla określenia stanu występującego po podaniu jednego z nowszych, bardzo silnych środków przeciwbólowych, takich jak fenoperydyna, pentazocy- na 1-2 mg/kg (p. rozdz. VIII) lub fentanyl, wespół ze środkiem uspokajającym z grupy butyrofenonu, jak np. haloperidol lub droperidol. Tałamonal (Thalamonal, Innovar) jest mieszaniną droperidolu i fentanylu w stosunku 50 : 1 każdy mililitr zawiera 2,5 mg droperidolu oraz 0,05 mg fentanylu.

Określenie „neurolepsja” wprowadził Delay w r. 19591, w tym samym roku De Castro i Mundeleer użyli po raz pierwszy terminu „neuroleptanalgezja1*2. Rozwijają się też pojęcia ataralgezji, sztucznej hibernacji i bloku neurowegetatywnego. Wszystkie środki neuroleptyczne i fenotiazyny ‚stosowane w anestezjologii są w swojej budowie chemicznej oparte na metylowanej etyloaminie oraz są pochodnymi kwasu gamma-hy- droksymasłowego (GABA).

Chlorowodorek fenoperydyny (Operidine) oraz cytrynian fentanylu (Phentanyl, Subli- maze). Spokrewnione chemicznie z petydyną wykazują znacznie silniejsze od niej działanie3. Posiadają, podobnie jak petydyna, wszystkie właściwości analgetyku narkotycznego dają więc zależność psychiczną, wykazują silne działanie przeciwbólowe, wywołują depresję oddechową trwającą dłużej niż analgezja, powodują zwężenie źrenic, nudności i wymioty, zależnie od użytej dawki. Siła działania przeciwbólowego 2 mg 1’eno- perydyny równa się sile działania 10 mg morfiny. 0,1 mg fentanylu wykazuje działanie przeciwbólowe równe 10 mg morfiny lub 75-100 mg petydyny4. Działanie tych leków na układ krążenia jest nieznaczne natomiast depresję oddychania, jaką powodują, można odwrócić podaniem naloksonu lub związków pokrewnych. Działanie przeciwbólowe fenoperydyny po podaniu dożylnym trwa 40-60 minut, fentanylu 30-60 minut. Fenoperydyna jest w równym stopniu metabolizowana oraz wydalana z moczem natomiast fentanyl w przeważającej części jest rozkładany przez wątrobę, a w około 10% wydalany przez nerki. Środki te należy stosować z ostrożnością u pacjentów, którzy przyjmowali inhibitory monoaminooksydazy w ciągu ostatnich 14 dni. Nie znane jest Ich działanie we wczesnym okresie ciąży.

Leave a reply

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>